Czym jest rak szyjki macicy ?

Szyjka macicy to jej część położona najniżej, tą położoną powyżej niej nazywamy trzonem – to tam rozwija się płód.
Szyjka łączy trzon macicy z pochwą, tworząc kanał rodny. Część szyjki macicy usytuowana najbliżej trzonu to tzw. kanał szyjki, a część najbliżej pochwy to tak zwana część pochwowa szyjki. Większość raków szyjki macicy rozwija się w miejscu, w którym obie te części się łączą.
Rak szyjki macicy rozwija się w jej ścianie. Proces ten nigdy nie jest nagły – normalne, zdrowe komórki ścian szyjki macicy stopniowo ulegają zmianom, co doprowadza do stanu przedrakowego, a następnie do raka. Lekarze do określania zmian przedrakowych używają kilku terminów takich jak CIN (śródnabłonkowa neoplazja) i SIL (śródbłonkowe uszkodzenie) oraz dysplazja.
Wyróżniamy dwa podstawowe histopatologiczne typy raka szyjki macicy – rak płaskonabłonkowy i gruczolakorak. Stany przedrakowe i raki szyjki macicy klasyfikowane są na podstawie ich obrazu mikroskopowego. Ok. 80-90% raków szyjki macicy to raki płaskonabłonkowe, zbudowane są z płaskich, cienkich komórek, które pokrywają błone śluzową. Właśnie ten typ raka rozwija się najczęściej w miejscu połączenia części pochowej i kanału szyjki.
Pozostałe 10-20% raków szyjki macicy to gruczolakoraki, występują częściej u kobiet, które urodziły się w ostatnim 30-leciu. Nowotwór ten rozwija się z komórek produkujących śluz znajdujących się w błonie śluzowej szyjki. Zdarza się, że rak szyjki macicy ma zarówno cechy raka płaskonabłonkowego jak i gruczolakoraka, nazywany jest wtedy gruczołowopłaskonabłonkowym lub rakiem mieszanym.
Rak rozwinie się tylko u części kobiet, u których wcześniej można stwierdzić obecność zmian przedrakowych szyjki macicy. Proces rozwoju raka trwa kilka lat, ale może też zajść w ciągu krótszego czasu. U większości pacjentek, u których stwierdzono zmiany przedrakowe proces ten nie zajdzie – uszkodzone komórki pozostaną niezmienione, następnie wycofają się bez leczenia. Jeżeli po rozpoznaniu zmian przedrakowych wszystkie pacjentki podda się leczeniu, można zapobiec rozwojowi raka w bardzo dużym procencie przypadków. Rodzaje zmian przedrakowych i opcje ich leczenia zostaną opisane poniżej