Biuro praw pacjentaBiuro praw pacjenta przy Ministrze Zdrowia
Do zadań Biura należy:
monitorowanie przestrzegania przez zakłady opieki zdrowotnej praw pacjenta,
przyjmowanie, rozpatrywanie oraz Więcej...
Rzecznicy Praw Pacjenta przy Narodowym Funduszu Zdrowia
Z Deklaracji Europejskiego Stowarzyszenia Organizacji Przeciwrakowych Association of European Cancer leagues ECLWięcej...
Każdego roku 120.000 osób w Polsce dowiaduje się ...
Każdego roku 120.000 osób w Polsce dowiaduje się, że zachorowało na nowotwór złośliwy. Około 500.000 osób w Polsce miało bezpośrednią styczność z problemem nowotworu (kiedyś zachorowali) a co najmniej cztery razy tyle osób (rodziny i przyjaciele) dotknął ten problem. Więcej...
Prawa i zalecenia dla pacjentów
Prawa i zalecenia dla pacjenta onkologicznego
Przedstawione poniżej prawa pacjenta onkologicznego zostały przygotowane przez Europejskie Stowarzyszenie Organizacji Przeciwrakowych (ECL) przy współudziale strony polskiej i opierają się na aktach prawnych obowiązujących w Polsce.
Więcej...
Prawa pacjenta
PRAWA PACJENTA WYNIKAJĄCE Z RÓŻNYCH AKTÓW PRAWNYCH W POLSCE
1. Prawa pacjenta wynikające z bezpośredniego stosowania przepisów Konstytucji
1.1. Każdy ma prawo do ochrony zdrowia.
1.2. Każdy obywatel ma prawo do równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, Więcej...
Ból
Zdiagnozowany nowotwór i jego leczenie może mieć negatywny wpływ na jakośc życia i wykonywanie codziennych czynności. Ból w czasie choroby wpływa zarówno na pacjenta jak i na jego najbliższych. W większości przypadków jednak ból może być kontrolowany przez dostępne na rynku farmaceutycznym leki. W panowaniu nad lękiem i psychicznym stanem pacjenta w czasie choroby niezbedna jest wspólna praca i wsparcie rodziny a także lekarzy.Więcej...
Rak krtani
Rak krtani
Rak krtani stanowi około 40 % raków głowy i szyi. Rozwija się siedemnaście razy częściej u mężczyzn niż u kobiet, najczęściej między 50-60 rokiem życia. Należy do grupy nowotworów tytoniozależnych tzn. niezwykle rzadko występuje u osób niepalących. Czynnikami ryzyka jest palenie tytoniu (również palenie bierne) – 30-krotny wzrost ryzyka, oraz równoczesne palenie tytoniu i picie wysokoprocentowego alkoholu – 330-krotny wzrost ryzyka. Najczęściej stwierdzanym nowotworem złośliwym krtani jest rak płaskonabłonkowy (ok.95%). Badania potwierdzają zmniejszanie zachorowalności wraz ze zmniejszaniem nałogu palenia tytoniu i picia alkoholu
Więcej...
Co dzieję się po zakończeniu leczenia?
Bardzo istotne jest, aby po zabiegu operacyjnym, chemioterapii bądź radioterapii ustalić harmonogram wizyt lekarskich. Należy ustalić, czy potrzebne jest dalsze leczenie. Konieczne badania po zakończeniu leczenia mogą obejmować tomografie komputerową, USG lub rezonans magnetyczny. Możliwe, że trzeba będzie wykonać kolejne biopsje i badania krwi. Pacjentka powinna szybko zgłaszać jakiekolwiek nowe dolegliwości, aby lekarz mógł zareagować na ewentualny nawrót choroby, lub wdrożyć leczenie przeciw skutkom ubocznym terapii przeciwnowotworowej
Więcej...
Jakie pytania powinna zadać pacjentka swojemu lekarzowi ?
Ważne jest, aby pacjentka nie krępowała się zadać lekarzowi każdego, nawet najbardziej trywialnego pytania, jego zadaniem jest odpowiedzieć na wszystkie aby w miare możliwości rozwiać wszystkie wątpliwości pacjentki.
Przykłady pytań
Jaki typ raka szyjki macicy u mnie wykryto?Więcej...Rak szyjki macicy a ciąża Rak szyjki macicy może pojawić się u kobiety spodziewającej się dziecka, jeśli jest wykryty we wczesnym stadium większość lekarzy decyduje sie na utrzymanie ciąży aż do fizjologicznego porodu. Kilka tygodni po porodzie zalecana jest histerektomia, lub biopsja stożkowa.
Więcej...Jak leczy się raka szyjki macicy ?
Forma leczenia zależy od stadium rozwoju zdiagnozowanego raka, czyli od jego rozmiarów, głębokości naciekania na sąsiadujące tkanki, przerzutów.
Po ustaleniu wszystkich tych parametrów lekarz zdecyduje o najlepszej dla pacjentki sposobie (lub sposobach) leczenia. Pacjentka powinna spokojnie rozważyć wszystkie opcje, wyjaśnić z lekarzem wszystkie nurtujące ją kwestię. Mimo, że na rodzaj leczenia główny wpływ ma stadium choroby, inne czynniki takie jak wiek, ogólny stan zdrowia, indywidualne uwarunkowania są bardzo istotne. Przed podjęciem decyzji pacjentka powinna być w pełni świadoma ryzyka i możliwych efektów ubocznych różnych form terapii.
Więcej...Jak wykrywa się raka szyjki macicy ?
Zmiany przedrakowe i raki wczesne na ogół nie dają żadnych objawów. Odczuwalne objawy pojawiają się dopiero, gdy rak staje się inwazyjny i zaczyna naciekać okoliczne tkanki. Najczęstszymi objawami w takiej sytuacji są częste krwawienia z dróg rodnych, pojawienie się krwistej wydzieliny podbarwionej krwią, która znacznie różni się od regularnej krwi menstruacyjnej. Również krwawienie podczas miesiączki może trwać dłużej i być bardziej obfite niż zazwyczaj. Krwawienie i obfita wydzielina po okresie menopauzy to również objawy niepokojące. Inne, które mogą budzić niepokój to pojawienie się krwi po stosunku, irygacji pochwy, badaniu ginekologicznym, ból po stosunku.
Więcej...Czy raka szyjki macicy można wykrywać wcześnie?
Rak szyjki macicy może być zdiagnozowany w bardzo wczesnych stadiach, jeżeli pacjentka regularnie zgłasza się na badanie cytologiczne (PAP). Od kiedy upowszechniło się to badanie wykrywanych jest więcej zmian przedrakowych szyjki niż raków inwazyjnych. Pacjentka powinna szybko reagować na objawy mogące być wynikiem raka szyjki macicy, wczesne jego wykrycie znacznie zwiększa szanse wyleczenia !
Więcej...Diagnostyka zmian przedrakowych szyjki macicy
Drugim sposobem zapobiegania rakowi szyjki macicy są regularna badania (włączając test PAP) w kierunku wirusa HIV i zmian przedrukowych. Leczenie samych zmian może zapobiec rozwojowi wirusa i samego raka. Najwięcej inwazyjnych raków szyjki diagnozowanych jest u kobiet, które nigdy nie poddały się testowi PAP.
Więcej...Czy można zapobiec rozwojowi raka szyjki macicy?
Są dwa sposoby, aby uniknąć rozwoju raka szyjki macicy - pierwsza to zapobiec powstaniu zmian przedrakowych, druga to wczesne wykrycie i leczenie tych zmian, jeśli takie już powstały.
Więcej...Co wiemy o raku szyjki macicy ?W ostatnich latach naukowcy poczynili znaczące postępy w wyjaśnianiu procesów zachodzących w komórkach szyjki macicy, kiedy dochodzi do powstania nowotworu. Dzięki temu udało się zdefiniować konkretne czynniki ryzyka zwiększające szanse kobiety na zachorowanie.
Rozwój komórek ludzkiego organizmu zależy głownie od informacji zawartych w chromosomach komórek. Chromosomy to struktury zawierające DNA ( związek chemiczny niosący instrukcje dotyczący niemal wszystkich procesów, w których biorą udział ludzkie komórki). Np. Na ogół jesteśmy podobni do naszych rodziców, ponieważ to oni są źródłem naszego DNA, jednak DNA decyduje o czymś więcej niż tylko wygląd zewnętrzny.
Więcej...Jakie znamy czynniki ryzyka rozwoju raka szyjki macicy?
Czynnik ryzyka to wszystko, co zwiększa szanse zachorowania na daną chorobę, np. raka. Różnym chorobom nowotworowym odpowiadają różne czynniki ryzyka. Częsta ekspozycja skóry na światło słoneczne (promieniowanie ultrafioletowe) to czynnik ryzyka rozwoju niektórych raków skóry. Palenie tytoniu sprzyja rozwojowi raka płuc, krtani, nerek, pęcherza i kilku innych narządów. Jednak współdziałanie nawet kilku czynników ryzyka wcale nie oznacza, że choroba rozwinie się na pewno.
Istnieje kilka czynników ryzyka, mających wpływ na rozwój raka szyjki macicy.
Więcej...Czym jest rak szyjki macicy ?
Szyjka macicy to jej część położona najniżej, tą położoną powyżej niej nazywamy trzonem – to tam rozwija się płód.
Szyjka łączy trzon macicy z pochwą, tworząc kanał rodny. Część szyjki macicy usytuowana najbliżej trzonu to tzw. kanał szyjki, a część najbliżej pochwy to tak zwana część pochwowa szyjki. Większość raków szyjki macicy rozwija się w miejscu, w którym obie te części się łączą.
Rak szyjki macicy rozwija się w jej ścianie. Proces ten nigdy nie jest nagły – normalne, zdrowe komórki ścian szyjki macicy stopniowo ulegają zmianom, co doprowadza do stanu przedrakowego, a następnie do raka. Lekarze do określania zmian przedrakowych używają kilku terminów takich jak CIN (śródnabłonkowa neoplazja) i SIL (śródbłonkowe uszkodzenie) oraz dysplazja.
Więcej...Rak szyjki macicy.
Rak szyjki macicy – jeden z około 200 różnych typów raka rozwija się w obrębie jej dolnej części w kształcie stożka, która łączy górną partię macicy (trzon macicy) z pochwą. Rak szyjki macicy rozwija się, kiedy uszkodzone komórki nabłonka, zwykle zakażone wirusem HPV zaczynają się dzielić bez kontroli układu odpornościowego/immunologicznego organizmu. Komórki te mogą się gromadzić w jednym miejscu tworząc guz, bądź tworzyć pojedyncze lub mnogie skupiska. Guzy łagodne nie naciekają okolicznych tkanek i z reguły są nieszkodliwe. Guzy złośliwe, jak na przykład rak, mogą naciekać okoliczne tkanki i narządy, stanowiąc poważne zagrożenie życia.
Więcej...Rak płuc
Płuca człowieka to dwa narządy o gąbczastej budowie zlokalizowane w jego klatce piersiowej. Prawe płuco zbudowane jest z 3 części zwanych płatami. Po lewej stronie klatki piersiowej zlokalizowane jest serce, dlatego płuco lewe ma mniejszą objętość i składa sie z 2 płatów. Powietrze wdychane przez człowieka dostaje się do płuc przez tchawice. Tchawica dzieli się dając początek oskrzelom, te zaś przechodzą w oskrzeliki. Na samym końcu oskrzelików znajdują się tzw pecherzyki płucne, czyli drobne woreczki wypełnione powietrzem. Przez pęcherzyki płucne przepływają drobne naczynia krwionośne pozyskując tlen z wdychanego powietrza i uwalniając dwutlenek węgla. To właśnie dostarczanie tlenu do naszego krwiobiegu i uwalnianie z niego dwutlenku wegla to podstawowe zadanie ludzkiego układu oddechowego.Opłucna to błona surowicza otaczająca płuca, chroni je i umożliwia im rozciąganie i kurczenie się w trakcie ruchów oddechowych.
Więcej...Rak płucPłuca człowieka to dwa narządy o gąbczastej budowie zlokalizowane w jego klatce piersiowej. Prawe płuco zbudowane jest z 3 części zwanych płatami. Po lewej stronie klatki piersiowej zlokalizowane jest serce, dlatego płuco lewe ma mniejszą objętość i składa sie z 2 płatów. Powietrze wdychane przez człowieka dostaje się do płuc przez tchawice. Tchawica dzieli się dając początek oskrzelom, te zaś przechodzą w oskrzeliki. Na samym końcu oskrzelików znajdują się tzw pecherzyki płucne, czyli drobne woreczki wypełnione powietrzem. Przez pęcherzyki płucne przepływają drobne naczynia krwionośne pozyskując tlen z wdychanego powietrza i uwalniając dwutlenek węgla. To właśnie dostarczanie tlenu do naszego krwiobiegu i uwalnianie z niego dwutlenku wegla to podstawowe zadanie ludzkiego układu oddechowego.Opłucna to błona surowicza otaczająca płuca, chroni je i umożliwia im rozciąganie i kurczenie się w trakcie ruchów oddechowych.
Więcej...Jakie są czynniki ryzyka dla rozwoju raka płuc?Czynnik ryzyka to wszystko co zwiększa szansę rozwoju choroby. Dla różnych rodzajów raków wyodrębniono różne czynniki ryzyka. Na przykład długa ekspozycja na światło słoneczne bez odpowiedniej ochrony jest czynnikiem ryzyka dla rozwoju raka skóry.
Więcej...Czy wiemy co powoduje raka płuc ?Palenie tytoniu jest głowna przyczyną rozwoju tej choroby. Ponad 87% raków płuc jest bezpośrednio związane z paleniem, pozostałe przypadki są związane z biernym wdychaniem dymu papierosowego, rodzinnie występującymi nowotworami płuc oraz ekspozycją na różne kancerogenne czynniki (np rozpylone minerały)
Więcej...Czy można zapobiec rozwojowi raka płuc?Najprostszym sposobem uniknięcia tej choroby jest unikanie palenia papierosów oraz nieprzebywanie w obecności osób palących. Mieszkanie i praca w środowiskach wolnych od wspomnianych czynników rakotwórczych również ma istotne znaczenie. Zapobiec rozwojowi raka pomoże też dieta bogata w pokarmy roślinne.
Więcej...Jak wcześnie można wykryć raka płuc?Objawy raka płuc występują na ogół w jego zaawansowanym stadium. Niektóre z raków płuc są diagnozowane wcześniej, najczęściej przypadkowowo na podstawie wyników rutynowych badań. Badania te to najczęściej zdjęcie rentgenowskie i tomografia komputerowa klatki piersiowej, bronchoskopia (obserwacja drzewa oskrzelowego przy pomocy giętkiej rurki zaopatrzonej w kamerę i światłowód) i cytologia plwociny (badanie mikroskopowe komórek obecnych w wydzielinach oskrzeli). Są one wykonywane w przypadkach podejrzenia chorób serca, zapaleń płuc lub innych chorób płuc.
Więcej...Badania przesiewowe dotyczące raka płucBadania przesiewowe służą wykryciu choroby u osób które nie mają jeszcze jej objawów. Np test PAP służy jako test przesiewowy raka szyjki macicy. Ponieważ rak płuc na ogół rozprzestrzenia się poza płucami nie dając żadnych objawów, efektywny program testów screeningowych pomogłby wykrywać raka w bardzo wczesnym stadium i znacząco obniżyć liczbę zgonów z powodu tej choroby.
Więcej...Jak diagnozowany jest rak płuc?Jeśli istnieje powód, dla którego należało by podejrzewać wystąpienie raka płuc, lekarze zdecydują się na jedną, lub kilka metod, aby stwierdzić jego obecność. Ostateczną diagnozę będą mogli postawić na podstawie wyników biopsji tkanki płucnej, dzięki niej uzyskają również wiele cennych informacji dotyczących dalszego postępowania. Oprócz biopsji należy przeprowadzić szereg badań dostarczających informacji na temat rozległości procesu nowotworowego.
Więcej...Najczęstsze objawy raka płucNiestety większość raków płuc nie daje żadnych objawów dopóki się nie rozprzestrzenią. Jednak u części pacjentów z wczesnym rakiem płuc mogą wystąpić pewne dolegliwości. Im dana osoba wcześniej zwróci się o pomoc do lekarza, tym większe ma szanse na wyleczenie. Najczęstszymi objawami raka płuc są:
Więcej...Badania diagnostyczne raka płuc.Badania obrazowe wykorzystują promienie X, pola magnetyczne, subtancje radioaktywne do utworzenia obrazów wnętrza ludzkiego ciała. Niektóre z nich okazały się szczególnie przydatne w diagnozie raka płuc I określenia jego lokalizacji.
Więcej...Jak leczy się pacjenta z rakiem płuc?Leczenie pacjenta z rakiem płuc to stosowanie zabiegów chirurgicznych, naświetlań I chemioterapii. Opcje te można stosować pojedynczo lub je ze sobą kombinować, zależy to od stadium rozwoju raka. Po wykryciu u pacjenta raka płuc zostaje on poinformowany o możliwościach leczenia i o tym, która opcja jest dla niego najbardziej korzystna. Decyzja o sposobie leczenia zależy przede wszystkim od typu mikroskopowego raka (drobnokomórkowo, lub nie-drobnokomórkowy) oraz jego stadium zaawansowania.
Więcej...Co trzeba wiedzieć o gruczole krokowym.Prostata jest gruczołem o kształcie orzecha włoskiego zlokalizowanym do przodu od odbytnicy pod pęcherzem moczowym. Jej zadaniem jest produkcja niektórych płynów nasienia, które ochraniają i odżywiają plemniki. Bezpośrednio za prostatą obecne są pęcherzyki nasienne odpowiedzialne za produkcje większości płynów zawartych w spermie. Prostata otacza pierwszy odcinek cewki moczowej, której zadaniem jest transport moczu oraz spermy przez prącie na zewnątrz.
Więcej...Czynniki ryzyka rozwoju raka prostaty.Czynnik ryzyka to wszystko co zwiększa szansę na rozwoj choroby m.in. raka. Różne nowotwory powstają w wynku ekspozycji na różne czynniki ryzyka. Np. Ekspozycja na silne światło słoneczne to czynnik ryzyka rozwoju raka skóry. Palenie zwiększa szanse na rozwój raka płuc, gardła, krtani, pęcherza moczowego i kilku innych narządów. Samo narażenie na czynnik ryzyka nie oznacza jednak pewności jeśli chodzi o pojawienie się choroby.
Więcej...Przyczyny powstawania raka prostaty.Nadal nie wiadomo co konkretnie powoduje rozwój choroby. Dzięki badaniom znane są niektóre czynniki ryzyka, naukowcy starają sie wyjaśnić jak wpływają one na zdrową komórke prostaty powoując jej transformację w komórkę rakową.
Od dawna wiadomo, ze za tą transformację odpowiedzialne są nieprawidłowe fragmenty DNA. Samo DNA to związek chemiczny niosący informacje na temat zachowania każdej z ludzkich komórek – np fakt, że z wyglądu przypominamy naszych rodziców wynika z tego, że oni byli źródłem naszego DNA.
Więcej...Jak zapobiegać rakowi prostaty.Ponieważ nie jest znana dokładna przyczyna powstania raka prostaty, na dzień dzisiejszy nie wiadomo jak przeciwdziałać powstaniu większości przypadków tej choroby. Większości czynników ryzyka, takich jak wiek, rasa czy zachorowania w rodzinie nie możemy w żaden sposób modulować.
Istnieje możliwość redukcji ryzyka zachorowania
Więcej...Jak wcześnie wykryć raka prostaty ?Raka prostaty można zdiagnozować wcześnie dzięki regularnemu oznaczaniu zawartosci związku chemicznego o nazwie PSA we krwi (ang. Prostate Specific Antigen). Raka prostaty wykrywa też proste badanie per rectum ( badanie palcem przez odbyt), ponieważ gruczoł prostaty leży bezpośrednio przed odbytnicą – lekarz palcem wskazującym jest w stanie wykryć stwardnienia, lub inne zmiany w konsystencji prostaty mogące sugerować powstanie raka. Jeśli lekarz w badaniu per rectum wykryje cokolwiek budzącego jego wątpliwości skieruje pacjenta na dalsze badania. Od czasu wprowadzenia testów wczesnego wykrywania raka (ok 1990) liczba zgonów z powodu tej choroby znacznie zmalała.
Więcej...Diagnostyka raka prostaty.W razie wystąpienia konkretnych objawów oraz nieprawidłowości w wynikach testów wczesnego wykrywania raka prostaty (poziom PSA i per rectum) lekarz może skierować pacjenta na biopsje prostaty aby ostatecznie stwierdzić obecność raka.
Objawy raka prostaty – Wczesny rak prostaty na ogół nie powoduje żadnych objawów i wykrywany jest tylko dzięki badaniom poziomu PSA i per rectum. Bardziej zaawansowane stadia powodują problemy z oddawaniem moczu – pacjent częściej oddaje mocz, a jego strumień jest słabszy. Nierakowe zmiany w prostacie np łagodny rozrost prostaty (BPH) występują częściej niż rak i często dają takie objawy.
Więcej...Leczenie rak a prostaty.Ponieważ rak prostaty rozprzestrzenia się bardzo powoli, w przypadku niektórych pacjentów – szczególnie zaawansowanych wiekiem, lub cierpiących na inne, poważniejsze schorzenia, nie stosuje się leczenia przyczynowego. W zamian lekarze sugerują postawe tzw. bacznej obserwacji. Polega ona na monitorowaniu czynności prostaty, rozmiarów raka, bez stosowania metod leczenia takich jak zabieg operacyjny lub naświetlania.
Więcej...
